Serwis Platformy TheScience.fm

Frascati.science

Artykuł · Podręcznik Oslo

Czy to jest innowacja? Osiem codziennych przypadków

W statystyce „innowacja” ma ścisłe znaczenie – i nie jest to znaczenie z reklam. Oto definicja w trzech warunkach i osiem przypadków, które pokazują, gdzie przebiega granica.

Krótka odpowiedź

Według Podręcznika Oslo innowacja w przedsiębiorstwie to nowy lub ulepszony produkt albo proces biznesowy, który znacząco różni się od tego, co firma miała wcześniej, i który firma wprowadziła na rynek lub zaczęła stosować (§3.9). Wynikają z tego trzy warunki: musi być nowa lub ulepszona dla firmy, znacząco inna niż jej dotychczasowe produkty lub procesy i wdrożona. Miarą jest przeszłość samej firmy, a nie reszta świata (§3.12).

Osiem przypadków

1. Nowe logo
Samo w sobie – nie. Zmiana czysto estetyczna, na przykład nowy kolor czy nieco inny kształt, nie jest innowacją (§3.67). Nowe logo może być częścią innowacji tylko wtedy, gdy idzie za nim znacząca zmiana sposobu, w jaki firma sprzedaje i promuje swoje produkty.
2. Mały sklep zaczyna sprzedawać przez internet
Może to być innowacja w procesie biznesowym tego sklepu (§3.40), nawet jeśli tysiące innych zrobiły to wcześniej. Nie trzeba być pierwszym na świecie; przejęcie rozwiązania opracowanego przez innych też się liczy (§3.14).
3. Sklep dodaje do oferty nowy telefon
Dla sklepu – nie. Dodanie nowych towarów do oferty sprzedawcy nie jest innowacją produktową, chyba że wymaga znaczących zmian w procesach firmy, na przykład nowego łańcucha dostaw (§3.72). Telefon może być innowacją produktową dla jego producenta (§3.24).
4. Prototyp sfinansowany w crowdfundingu
Jeszcze nie. Reklamowana koncepcja lub prototyp, który nie jest jeszcze dostępny, co do zasady nie jest innowacją produktową, nawet jeśli klienci mogą go zamówić z wyprzedzeniem albo go sfinansowali (§3.69). Liczy się dopiero wtedy, gdy trafi do użytkowników (§3.11).
5. Produkt, który się nie sprzedał
Tak. Produkt wprowadzony na rynek, który słabo się sprzedaje, nadal jest innowacją (§3.17). Innowacja nie musi też być korzystna dla społeczeństwa ani dla samej firmy (§3.18).
6. Aktualizacja oprogramowania usuwająca błędy
Nie. Rutynowe zmiany i aktualizacje, na przykład poprawka, która tylko usuwa błędy, nie są innowacjami (§3.65). Nie jest nią też wymiana sprzętu na identyczne modele (§3.66).
7. Wiele drobnych ulepszeń w ciągu roku
Możliwe. Seria drobnych ulepszeń w okresie obserwacji liczy się, jeśli razem dają znaczącą różnicę (§3.13).
8. Przejęcie innej firmy
Samo w sobie – nie (§3.74). Niższe koszty wynikające wyłącznie z tańszych surowców raczej też nie są innowacją (§3.76), a strategia, której nie wdrożono, nie jest nią na pewno (§3.77).

A co z start-upami?

Nowa firma nie ma wcześniejszych produktów, z którymi można by porównywać. Dlatego w przypadku start-upów podręcznik porównuje ich produkty i procesy z tym, co jest dostępne na ich rynku (§3.73).

Innowacja to nie to samo co B+R

Wiele innowacji nie wymaga żadnych prac B+R – na przykład uruchomienie sklepu internetowego. W drugą stronę: B+R nie zawsze kończy się innowacją. Każda firma, która w okresie obserwacji prowadzi lub finansuje B+R, jest aktywna innowacyjnie, ale innowacja często nie wymaga B+R (§1.2). Jak definiuje się samo B+R, wyjaśnia artykuł Czy to jest B+R? Test w pięciu pytaniach.

Więcej

Definicje, dwa rodzaje innowacji i sześć funkcji biznesowych oraz to, jak stosuje je GUS, opisuje strona Podręcznika Oslo.

Źródła

Sprawdzone ze źródłami poniżej 29 października 2026 r.

  1. OECD/Eurostat (2018), Podręcznik Oslo 2018. Zalecenia dotyczące pozyskiwania, prezentowania i wykorzystywania danych z zakresu innowacji, wydanie polskie: Główny Urząd Statystyczny 2020, ISBN 978-83-66466-20-3. szczecin.stat.gov.pl/publikacje-i-foldery/nauka-technika/podrecznik-oslo-2018,12,1.html
  2. OECD/Eurostat (2018), Oslo Manual 2018: Guidelines for Collecting, Reporting and Using Data on Innovation, 4th edition. doi.org/10.1787/9789264304604-en